یکی از اولین سوالهایی که هر فردی پیش از شروع درمان ارتودنسی در ذهن دارد این است که این مسیر دقیقا چقدر طول میکشد. درمان ارتودنسی معمولا بین ۱۲ تا ۳۶ ماه (یعنی یک تا سه سال) زمان میبرد و به طور میانگین در ۱۵ تا ۳۰ جلسه انجام میشود.
البته این یک عدد ثابت و قطعی نیست مدت زمان واقعی به مواردی مانند میزان نامرتب بودن دندانها، وضعیت فک، سن بیمار و میزان همکاری او بستگی دارد. خبر خوب اینکه با فناوریهای امروزی و در موارد ساده گاهی میتوان زمان درمان را تا ۶ ماه کاهش داد. در این مقاله جزءبهجزء بررسی میکنیم که ارتودنسی چند سال طول میکشد چند جلسه نیاز دارد و چطور میتوانید این مسیر را کوتاهتر کنید.
جلسات ارتودنسی چقدر طول میکشد؟
- مدت زمان ارتودنسی برای هر فرد متفاوت است و به شدت نامرتبی دندانها، نوع درمان و شرایط فک و لثه بستگی دارد. به طور کلی، بازههای زمانی درمان به شکل زیر در نظر گرفته میشود:در نامرتبیهای خفیف، درمان معمولاً حدود ۶ تا ۱۲ ماه طول میکشد. در موارد متوسط این زمان به ۱۲ تا ۱۸ ماه میرسد و در نامرتبیهای شدید، معمولاً ۱۸ تا ۲۴ ماه زمان نیاز است. در شرایط پیچیدهتر که شامل مشکلات اسکلتی یا نیاز به جراحی فک باشد، مدت درمان میتواند تا ۲۴ تا ۳۶ ماه ادامه پیدا کند.
با این حال این زمانها قطعی نیستند. سرعت حرکت دندانها در افراد مختلف متفاوت است و عواملی مثل تراکم استخوان، سلامت لثه، سن بیمار و پاسخ بدن به درمان در آن نقش دارند. در کودکان به دلیل انعطاف بیشتر استخوانها معمولاً درمان سریعتر پیش میرود، در حالی که در بزرگسالان این روند ممکن است کندتر باشد، اما در صورت سلامت بافتها تفاوت همیشه چشمگیر نیست.
| نوع درمان ارتودنسی | بازه زمانی | مناسب برای… |
| ارتودنسی ثابت (فلزی) | ۱۸ تا ۳۰ ماه | انواع مشکلات دندانی و فکی (اقتصادیترین روش) |
| ارتودنسی سرامیکی (شفاف) | ۱۸ تا ۳۰ ماه | افرادی که زیبایی در اولویت است (دندانهای رنگ مشابه) |
| الاینرهای شفاف (ارتودنسی نامرئی) | ۶ تا ۱۸ ماه | مشکلات خفیف تا متوسط (بسیار راحت و نامرئی) |
| ارتودنسی سیم و براکت ترکیبی | ۲۴ تا ۳۶ ماه | موارد پیچیده و ناهنجاریهای شدید اسکلتی |
| ارتودنسی کودکان (مراقبتی) | متغیر (بسته به رشد) | اصلاح رشد فک و پیشگیری از مشکلات آینده |
دلیل اینکه ارتودنسی دندان یک درمان زمانبر است به ماهیت آن برمیگردد. هدف از ارتودنسی تغییر تدریجی زاویه و موقعیت دندانها فکها و عضلات دهان است. این جابجاییها باید آرام و پیوسته انجام شوند تا استخوان فرصت کافی برای بازسازی و تثبیت دندان در موقعیت جدید را داشته باشد.
عوامل موثر بر طول درمان ارتودنسی
طول دوره درمان ارتودنسی برای هر فرد متفاوت است و نمیتوان زمان دقیقی را برای همه مراجعین به صورت یکسان تعیین کرد. اگرچه درمانهای ارتودنسی معمولاً بین ۱۸ تا ۳۰ ماه زمان میبرند، اما این بازه زمانی تحت تأثیر مجموعهای از فاکتورهای زیستی، فنی و رفتاری قرار دارد. در واقع، پاسخ بیولوژیکی استخوانهای فک به فشارهای اعمال شده توسط دستگاههای ارتودنسی، در کنار رعایت دستورالعملهای مراقبتی توسط بیمار، از جمله تعیینکنندههای اصلی سرعت حرکت دندانها و در نتیجه، مدت زمان رسیدن به نتیجه مطلوب هستند. در ادامه به بررسی مهمترین عواملی میپردازیم که تعیین میکنند پروسه اصلاح لبخند شما چقدر به طول خواهد انجامید:
- شدت و پیچیدگی ناهنجاری: میزان نامرتبی، ازدحام دندانها و نوع مشکل بایت نقش تعیینکنندهای دارد. اصلاح فاصله بین دندانها، اوربایت، آندربایت، کراس بایت یا اپن بایت هرکدام زمان متفاوتی میطلبد و موارد شدیدتر طبیعتا طولانیتر میشوند.
- سن بیمار: در کودکان و نوجوانان که استخوان فک هنوز در حال رشد است دندانها سریعتر به نیروهای ارتودنسی پاسخ میدهند و درمان کوتاهتر است. در بزرگسالان به دلیل سختتر بودن استخوان روند کندتر پیش میرود.
- نوع دستگاه ارتودنسی: بریسهای فلزی سریعترین گزینه هستند. براکتهای سرامیکی و زیبایی به دلیل اصطکاک بیشتر کمی طولانیتر میشوند ارتودنسی نامرئی یا لینگوال (سیم از داخل) معمولا ۱ تا ۲ ماه بیشتر زمان میبرد و الاینرهای شفاف مانند اینویزیلاین کاملا به انضباط بیمار وابستهاند.
- پاسخ بیولوژیک بدن: سرعت واکنش استخوان و لثه به فشارهای وارد شده در هر فردی متفاوت است؛ بدن برخی افراد سریعتر و برخی کندتر به درمان پاسخ میدهد.
- همکاری بیمار: رعایت دستورات پزشک استفاده منظم از کشهای ارتودنسی (الاستیکها) و حفظ بهداشت دهان و دندان مستقیما روی طول درمان اثر میگذارد.
- تخصص و تجربه ارتودنتیست: مهارت متخصص در طراحی درست طرح درمان و تنظیم دقیق نیروها میتواند مسیر را هموارتر و کوتاهتر کند.
عواملی مانند هدف از درمان (زیبایی صرف در برابر اصلاح ناهماهنگیهای اسکلتی)، میزان رشد اسکلتی فک و بروز عوارض جانبی مانند تحلیل ریشه یا شکستگی تجهیزات نیز میتوانند زمان نهایی را تغییر دهند.
✅ مقاله پیشنهادی: هزینه ارتودنسی دندان
هر جلسه ارتودنسی چند ساعت طول می کشد؟
بسیاری تصور میکنند هر جلسه ارتودنسی ساعتها طول میکشد اما واقعیت اینطور نیست. هر جلسه یا ویزیت معمول ارتودنسی به طور میانگین بین ۳۰ دقیقه تا یک ساعت زمان میبرد. در این جلسات متخصص سیمها را تنظیم میکند، کشهای ارتودنسی را تعویض میکند یا الاینر جدید تحویل میدهد و روند پیشرفت را بررسی میکند. در برخی درمانهای خاص ممکن است این زمان تا ۲ ساعت هم افزایش پیدا کند.
نکته مهم دیگر فاصله بین جلسات است. معمولا ویزیتهای دورهای هر ۴ تا ۸ هفته یکبار انجام میشوند. این بازه به سرعت پیشرفت درمان شما بستگی دارد؛ هرچه دندانها سریعتر به موقعیت صحیح حرکت کنند ممکن است فاصله جلسات کوتاهتر شود.
جلسه اول ارتودنسی از بقیه جلسات متفاوت و طولانیتر است و معمولا بین ۳۰ تا ۹۰ دقیقه طول میکشد. در این ملاقات متخصص سابقه دندانپزشکی شما را بررسی میکند، معاینه فیزیکی انجام میدهد و معمولا عکسهای تشخیصی مانند OPG (رادیوگرافی کل دندانها) و سفالومتری (تصویر نیمرخ فک و جمجمه) را درخواست میکند تا طرح درمان دقیقی تنظیم کند. این جلسه بهترین فرصت برای پرسیدن سوالات شما است.
مراحل کلی درمان ارتودنسی و زمانبندی تقریبی
درمان ارتودنسی یک فرایند گامبهگام است که سه مرحله اصلی دارد و آشنایی با آنها به شما کمک میکند تصویر روشنتری از مسیر پیش رو داشته باشید.
- تشخیص و برنامهریزی ارتودنسی
مرحله اول تشخیص و برنامهریزی است که حدود یک تا دو هفته زمان میبرد. در این مرحله معاینه بالینی رادیوگرافی اسکن دیجیتال یا قالبگیری انجام میشود و طرح درمان اختصاصی شما آماده میگردد. اگر نیاز به آمادهسازی باشد مواردی مثل درمان پوسیدگی، جرمگیری یا کشیدن دندان (مثلا دندان عقل نهفته) نیز پیش از شروع انجام میشود. - نصب براکت روی دندان
مرحله دوم و طولانیترین بخش فاز فعال درمان است. در این مرحله ابتدا براکتها روی دندانها نصب میشوند و سیم و کش قرار میگیرد. سپس طی جلسات منظمی که هر ۴ تا ۶ هفته یکبار برگزار میشود سیمها تنظیم و دندانها بهتدریج جابجا میشوند. این مرحله به طور میانگین بین ۱۲ تا ۲۴ ماه ادامه دارد. - دوره نگهدارنده یا ریتینر
مرحله سوم دوره نگهدارنده یا ریتینر است که شاید مهمترین بخش موفقیت درمان باشد. پس از جداسازی براکتها برای جلوگیری از بازگشت دندانها به موقعیت اولیه از پلاک نگهدارنده استفاده میشود. نادیده گرفتن این مرحله میتواند تمام زحمات قبلی را بیاثر کند.
مقایسه طول درمان سیم کشی دندان بین کودکان و بزرگسالان
سن یکی از تعیینکنندهترین عوامل در مدت زمان ارتودنسی است و دلیل آن به وضعیت استخوان فک برمیگردد.
در کودکان و نوجوانان استخوانهای فک هنوز در حال رشد و انعطافپذیرتر هستند بنابراین دندانها سریعتر و راحتتر به نیروهای ارتودنسی پاسخ میدهند. برای مثال یک نامرتبی خفیف ممکن است در سن ۱۰ سالگی تنها طی ۹ تا ۱۲ ماه اصلاح شود. البته نکتهای که نباید فراموش کرد این است که کودکان و نوجوانان گاهی همکاری کمتری دارند و همین موضوع میتواند درمان آنها را طولانیتر کند.
در بزرگسالان چون رشد استخوان متوقف شده و فک سفتتر است جابجایی دندانها زمان بیشتری میبرد. درمان ارتودنسی در بزرگسالان کاملا امکانپذیر است اما معمولا بین ۱۸ تا ۲۴ ماه و گاهی بیشتر طول میکشد.
مدت زمان استفاده از نگهدارندههای ارتودنسی
بسیاری تصور میکنند با باز شدن براکتها کار تمام میشود اما واقعیت این است که حفظ نتیجه بهاندازه خود درمان اهمیت دارد. بعد از پایان فاز فعال، دندانها تمایل دارند بهتدریج به موقعیت قبلی خود برگردند و اینجا است که نگهدارنده یا ریتینر وارد عمل میشود.
متخصصان معمولا توصیه میکنند که در ۶ ماه تا یک سال اول پس از پایان درمان نگهدارنده بهصورت تماموقت استفاده شود. پس از این دوره معمولا استفاده از آن به ساعات شب محدود میشود. نگهدارندهها در دو نوع ثابت (سیم نازکی که پشت دندانها چسبانده میشود) و متحرک (پلاک شفاف قابل برداشتن) وجود دارند.
راههای کاهش طول درمان ارتودنسی
خبر امیدوارکننده این است که بخش قابلتوجهی از طول درمان در کنترل خود شما است. در یک پژوهش معتبر در سایت rockhillorthodontics.com مشخص شد که همکاری نکردن بیمار میتواند زمان درمان را ۲۰ تا ۳۰ درصد افزایش دهد؛ یعنی اگر قرار بوده درمانی در ۱۲ ماه تمام شود بیتوجهی میتواند آن را ۳ ماه طولانیتر کند. اما رعایت چند نکته ساده میتواند مسیر را کوتاهتر کند:
- حضور منظم و سر وقت در جلسات ویزیت تا تنظیم سیمها بدون وقفه انجام شود.
- رعایت دقیق بهداشت دهان و دندان با مسواک، نخ دندان و برسهای مخصوص تا پوسیدگی روند درمان را متوقف نکند.
- استفاده مداوم و طبق تجویز از کشهای ارتودنسی، هدگیر یا الاینرها (حداقل ۲۰ تا ۲۲ ساعت در روز برای الاینر).
- پرهیز از غذاهای سفت و چسبناک و کنار گذاشتن عادتهای مضر مانند جویدن ناخن، خودکار یا یخ که به براکت آسیب میزنند.
- ارتباط فعال با ارتودنتیست و اطلاعرسانی سریع در صورت شکستگی براکت یا سیم.
با وجود همه این نکات باید واقعبین بود مدت زمان نهایی همچنان به پیچیدگی مورد و پاسخ بدن شما بستگی دارد. اما همکاری شما بدون شک بزرگترین اهرم برای کوتاه کردن این مسیر است.
جمعبندی
ارتودنسی معمولا بین یک تا سه سال طول میکشد و در ۱۵ تا ۳۰ جلسه با فاصله ۴ تا ۸ هفته انجام میشود در حالی که هر جلسه بهطور میانگین تنها نیم تا یک ساعت زمان میبرد. عواملی مانند شدت ناهنجاری، سن، نوع دستگاه و مهمتر از همه میزان همکاری شما این بازه را کوتاه یا بلند میکند. آنچه اهمیت دارد این است که با یک طرح درمان دقیق و همراهی منظم میتوانید با خیال راحت به نتیجه دلخواه برسید.
برای اینکه بدانید مسیر درمان شما چقدر زمان میبرد و بهترین روش برای شما کدام است، همین امروز با متخصصان ما در کلینیک دندان پزشکی رویا مشورت کنید. برای تعیین وقت ملاقات، با شماره ۰۲۱۸۸۳۴۵۷۵۲ تماس بگیرید.
سوالات متداول
- ارتودنسی دندان چند سال طول میکشد؟
درمان ارتودنسی معمولا بین ۱۲ تا ۳۶ ماه یعنی یک تا سه سال طول میکشد. - ارتودنسی دندان چند جلسه طول میکشد؟
به طور میانگین درمان ارتودنسی در ۱۵ تا ۳۰ جلسه انجام میشود. این جلسات معمولا هر ۴ تا ۸ هفته یکبار برگزار میشوند اما تعداد دقیق آن به شرایط دندانها فک و سرعت پیشرفت درمان شما بستگی دارد. - هر جلسه ارتودنسی چقدر طول میکشد؟
هر ویزیت معمول ارتودنسی بین ۳۰ دقیقه تا یک ساعت زمان میبرد. جلسه اول که شامل معاینه عکسبرداری و طرح درمان است طولانیتر بوده و معمولا تا ۹۰ دقیقه به طول میانجامد. - آیا ارتودنسی در بزرگسالان بیشتر از کودکان طول میکشد؟
بله چون استخوان فک کودکان و نوجوانان هنوز در حال رشد و انعطافپذیرتر است دندانها سریعتر حرکت میکنند. - چطور میتوانم طول درمان ارتودنسی را کاهش دهم؟
با حضور منظم در جلسات، رعایت بهداشت دهان، استفاده درست از کشها و الاینرها طبق تجویز پرهیز از غذاهای سفت و چسبناک و کنار گذاشتن عادتهای مضر میتوانید روند درمان را کوتاهتر کنید.